Stel je dit voor: je staat op een buitenaardse wereld waar de lucht vlamt met twee zonnen—de ene een schitterend goud-oranje, de andere een sombere, karmozijnrode dwerg. Ze werpen vreemde, kruiselings schaduw over het landschap en zorgen elke dag voor adembenemende dubbele zonsondergangen, die de horizon schilderen in lagen van vuur en bloed. Dit is geen Hollywood-fantasie van Tatooine in Star Wars. Het is de adembenemende realiteit van Kepler-16b, de allereerste bevestigde planeet die om twee sterren tegelijk draait, vastgelegd in een elegante circumbinaire wals. Ontdekt in 2011 door de Kepler Ruimtetelescoop van NASA, is deze gasreus ter grootte van Saturnus (ongeveer 0,75 keer de straal van Jupiter en ongeveer een derde van zijn massa) ongeveer 245 lichtjaar verwijderd in het sterrenbeeld Zwaan. Het kost 229 dagen om zijn binaire paar te omcirkelen—ongeveer dezelfde afstand die Venus van onze Zon houdt. Ondertussen draaien de twee oudersterren—een zonachtige K-type ster en een kleinere, koelere rode dwerg—elke 41 dagen strak om elkaar heen, terwijl de planeet een stabiele baan om beide volgt. Kepler ving het op met de transitiemethode: terwijl Kepler-16b vanuit ons perspectief voor de sterren schuift, creëert het ingewikkelde, herkenbare dips in het licht—soms slechts één ster verduisterend, soms beide opslokkend. Deze complexe, onmiskenbare patronen zouden nooit rond een enkele ster kunnen plaatsvinden. De precieze gegevens bewezen niet alleen dat de planeet bestaat, maar gaven astronomen ook ongewoon scherpe details over zijn grootte, baan en de exacte aard van zijn dubbele zonnen. Voor deze ontdekking twijfelden wetenschappers ernstig of planeten überhaupt konden ontstaan, laat staan overleven, in de zwaartekrachtstrijd van een binaire systeem. De concurrerende aantrekkingen van twee sterren zouden naar verwachting protoplanetaire schijven uit elkaar trekken, materiaal verstrooiend voordat werelden ooit konden vormen. Toen kwam Kepler-16b—een volledig gevormde gasreus die kalm floreert temidden van de chaos. Het vernietigde die twijfels van de ene op de andere dag, bewijzend dat planeten vormende schijven kunnen overleven, zich kunnen vestigen en duurzame werelden kunnen vormen, zelfs in de meest dynamische sterrenbuurten. Plotseling explodeerde ons kosmische perspectief. We dachten vroeger dat de meeste planeten om een enkele ster zoals onze Zon draaiden, maar binaire systemen domineren de melkweg. Circumbinaire planeten—ooit beschouwd als exotische zeldzaamheden—kunnen eigenlijk gemeenschappelijk zijn. Bijgenaamd de "echte Tatooine," zette Kepler-16b een revolutie in gang, die de zoektocht lanceerde die sindsdien meer dan een dozijn vergelijkbare werelden heeft onthuld. Hoewel het een ijzige gaswereld is (de oppervlaktetemperaturen dalen tot ongeveer -100°C / -150°F, ver buiten elke bewoonbare zone) zonder vaste grond onder zijn dikke wolken, staat Kepler-16b als een blijvende mijlpaal: levendig bewijs dat de natuur planeten creëert in omgevingen die we ooit onmogelijk achtten. (Dit zijn artistieke impressies die de betoverende dubbele-zon luchten van Kepler-16b vastleggen—let op dat sommige artistieke versies variëren in stijl en nauwkeurigheid.)