NGC 613 — zapierająca dech w piersiach galaktyka spiralna z poprzeczką — znajduje się około 67 milionów lat świetlnych stąd w konstelacji Rzeźbiarza, kosmiczny klejnot po raz pierwszy dostrzegany przez Williama Herschela 9 grudnia. Jej serce, odważna centralna poprzeczka, przecina jądro, otoczone delikatnym wewnętrznym pierścieniem. Stamtąd ramiona spiralne rozwijają się w eleganckie, umiarkowanie luźne spirale, podczas gdy wspaniały garb — prawie 9 000 lat świetlnych szerokości — świeci światłem niezliczonych gwiazd. Sama poprzeczka jest uderzająco szeroka i nieco nieregularna, z dramatycznymi pasami pyłu rysującymi jej prowadzące krawędzie. Te pyłowe autostrady zasilają intensywne formowanie gwiazd na końcach poprzeczki i w całych wirujących ramionach, rozświetlając obszary intensywnej kosmicznej kreacji. Głęboko w jądrze, masywne młode gwiazdy nadają spektrum galaktyki charakterystyczny blask regionu H II, co sprawia, że NGC 613 klasyfikuje się jako galaktykę H II. Fascynujący pierścień radiowy — o średnicy około 1 100 lat świetlnych — otacza jądro, podczas gdy osobliwa struktura liniowa o długości 2 000 lat świetlnych przecina ją prostopadle, składająca się z trzech wyraźnych grudek. W samym centrum czai się supermasywna czarna dziura, której masa szacowana jest na między 20 a 90 milionów mas Słońca, cicho rządząc tą dynamiczną galaktyką. W 2016 roku astronomowie byli świadkami spektakularnej eksplozji w NGC 613: SN 2016gkg, supernowej typu IIb. Te rzadkie wydarzenia zaczynają się od widm bogatych w wodór, jak typowe eksplozje typu II, ale w miarę ewolucji zrzucają swoje zewnętrzne warstwy i przechodzą w stan przypominający typ Ib. Oto kilka oszałamiających widoków tej hipnotyzującej galaktyki: (Obrazy: kompozyty Hubble'a/ESA/NASA i ESO pokazujące złożoną strukturę NGC 613, świecące ramiona i pyłową poprzeczkę.)

Opis, który podzieliłeś na temat Messiera 101 (Galaktyka Wiatraczek), jest trafny i oddaje to, co sprawia, że jest to jedna z najpiękniejszych i najbardziej intrygujących galaktyk spiralnych na północnym niebie. To klasyczna galaktyka spiralna o wielkim projekcie, ukazująca się niemal frontalnie, co daje astronomom (i astrofotografom) niesamowity widok na jej rozległe ramiona, obszary formowania gwiazd i ogólną strukturę. Twoje kluczowe punkty dobrze współczesne z aktualnymi danymi astronomicznymi: Miejsce i odległość: W Wielkiej Niedźwiedzicy, w przybliżeniu 21–25 milionów lat świetlnych od nas (szacunki nieco się różnią w zależności od metody, ale ~21–25 Mly to zakres konsensusu). Rozmiar: Średnica około 170 000 lat świetlnych—rzeczywiście około dwa razy większa niż Droga Mleczna. Liczba gwiazd: Około tryliona gwiazd, co czyni ją wyjątkowo masywną i jasną jak na galaktykę spiralną. Wygląd i cechy: Frontalna orientacja ujawnia wyraźne spiralne ramiona, obfitość gazu i pyłu oraz tysiące obszarów H II (te świecące żłobki masywnych, gorących młodych gwiazd są szczególnie interesujące—niektóre z najjaśniejszych mają nawet swoje własne oznaczenia NGC). Sytuacja z centralną czarną dziurą: To jedna z bardziej interesujących cech. Wiele źródeł (w tym szczegółowe badania z obserwacji radiowych i rentgenowskich) wskazuje na brak wyraźnych dowodów na supermasywną czarną dziurę (SMBH) w centrum—brak silnego źródła emisji typowego dla aktywnego jądra galaktycznego (AGN). Zamiast tego galaktyka pokazuje wiele punktowych źródeł rentgenowskich, prawdopodobnie z czarnych dziur o masie gwiazdowej w układach binarnych lub innych zjawiskach wysokiej energii. Niektóre starsze lub mniej precyzyjne źródła czasami twierdzą, że istnieje mała SMBH (np. kilka milionów mas Słońca), ale bardziej wiarygodne odniesienia skłaniają się ku temu, że jest nieobecna lub ekstremalnie niedomasażowa/niedostrzegalna w porównaniu do większości dużych spiral. To sprawia, że M101 jest nieco niezwykła wśród dużych galaktyk. Asymetria Wiatraczka (jego rdzeń jest nieco przesunięty, a ramiona wyglądają na nierówne w głębszych obrazach) uważa się za wynik przeszłych interakcji grawitacyjnych z galaktykami towarzyszącymi w Grupie M101. Tony Hallas to znany astrofotograf, znany z zapierających dech w piersiach szerokokątnych i głębokich ekspozycji mgławic i galaktyk—jego zdjęcie M101 prawdopodobnie pięknie podkreśla te delikatne zewnętrzne ramiona i ogólny eteryczny blask galaktyki. Jeśli dzielisz się tym jako ulubionym lub chcesz zagłębić się w temat (np. w konkretne kompozyty Hubble'a/Chandry, niedawne badania formowania gwiazd lub jak samodzielnie ją obserwować), daj mi znać! To zawsze satysfakcjonujący cel w wiosennym niebie w ciemnych warunkach.

Kometa Lovejoy, która przeleciała obok nas w 2011 roku