Deze post, en vergelijkbare formuleringen (zoals de blockchain-trilemma oorspronkelijk geformuleerd door @VitalikButerin) tonen aan dat er voor veel cryptografische toepassingen geen "one size fits all" oplossing is. Normen zijn uiteraard belangrijk voor draagbaarheid en interoperabiliteit. Maar de meest duurzame normen ontstaan organisch in de loop van de tijd op basis van adoptie, in plaats van dat ze van een ivoren toren van bovenaf worden opgelegd. We zien dit in het ZK-landschap, waar normen zich natuurlijk divergeerden in een spectrum van recursieve zkVM's en lichte provers op basis van specifieke schaalbehoeften. Voor post-kwantumcryptografie specifiek, prijs ik het grote corpus van PQ-algoritmen die het resultaat waren van de standaardisatie-inspanning van @NIST. Maar de initiële normen waren niet echt ontworpen met de unieke vereisten van blockchains in gedachten. We moeten niet verwachten, en zelfs niet willen, dat er een "one-size-fits-all" oplossing komt, althans niet op de korte termijn. Want het is de toepassing die uiteindelijk de norm definieert; door schema's te dwingen te concurreren over verschillende punten van de trilemma, zorgen we ervoor dat de meest efficiënte tools worden gebouwd voor de specifieke architecturen die ze bedienen.